De succesformule voor een vitale Noordoost-Friese economie 08-10-2018

In juli 2017 tekenden 42 vertegenwoordigers van overheden, ondernemers en onderwijs in Noordoost-Friesland de Regiodeal ‘Noordoost Fryslân maakt verschil; de economie in de versnelling’. Zij spraken hiermee de ambitie uit om zich, ieder vanuit de eigen verantwoordelijkheid, samen in te zetten voor een vitale Noordoost-Friese economie. Inmiddels zijn we ruim een jaar verder. Wat is er die afgelopen periode gebeurd? We vroegen het Jelle Boerema, wethouder van Kollumerland c.a. en bestuurlijk trekker van de Regiodeal. De inkt is nog nat wanneer we Jelle Boerema bellen; een dag voor ons interview hebben alle deelnemende partijen hun handtekening gezet onder de tweede fase van de Regiodeal Noordoost Fryslân. Gemeenten, Provincie, het Waterschap, natuur- en landschapsorganisaties en diverse onderwijsinstellingen en bedrijven hebben de handen ineen geslagen. Met z’n allen gaan ze zich de komende jaren hard maken voor een vitale Noordoost-Friese economie.

Economisch DNA

‘Het is inderdaad best snel gegaan,’ zegt Jelle Boerema wethouder van Kollumerland c.a. en bestuurlijk trekker van de Regiodeal Noordoost Fryslân. ‘Fase 1 werd vorig jaar juli ondertekend en nu, ruim een jaar later, bevinden we ons al in fase 2. We zijn eerst heel nadrukkelijk op zoek gegaan naar wat de sterke branches zijn in deze regio. Dat zijn, naast recreatie en toerisme, vooral de metaal-, bouw- en agrarische sector. Die laatste drie maken deel uit van het economisch DNA van de regio. Op die drie sectoren zijn we ons dan ook gaan focussen.’

Negen business cases

Vervolgens zijn er drie programmalijnen ontwikkeld: onderwijs en arbeidsmarkt, innovatie en ondernemerschap en als derde het doorontwikkelen van de regionale samenwerking. Boerema: ‘Die drie programmalijnen zijn nu uitgewerkt in negen business cases. Als overheden konden we dat uiteraard niet alleen. Daarom hebben we er vorig jaar 42 partijen bij gezocht. Met het ondertekenen van de eerste fase hebben al die partijen zich aangesloten bij de Regiodeal.’

Financiële middelen

‘We hebben inmiddels een stevige uitvoeringsagenda,’ vervolgt Boerema, ‘en die hebben we op 24 september gepresenteerd. Alle 42 partijen hebben zich geconformeerd aan de uitvoering van de Regiodeal, en ook – niet onbelangrijk – aan het leveren van de financiële middelen. Het programma beslaat zeven jaar en het gaat jaarlijks om ongeveer acht miljoen euro. Bij elkaar kom je dan dus op zo’n 56 miljoen. Daarvan wordt 30 miljoen ingebracht door de deelnemende partijen. Voor de overige 26 miljoen doen we een beroep op het Rijk vanuit de Regio-envelop.’

Kansenregio

De plannen konden dus in relatief korte tijd concreet worden. Wat is volgens Boerema de succesfactor daarvoor? ‘De zes Noordoost-Friese gemeenten werken al heel lang samen. Niet alleen onderling, maar ook met het bedrijfsleven en het onderwijs. We weten elkaar goed te vinden. Eerlijk is eerlijk, we zijn natuurlijk wat perifeer gelegen en we zijn ook een krimpregio - persoonlijk spreek ik overigens liever van kansenregio, want er zijn hier namelijk volop kansen - maar als je in zo’n regio zit, is samenwerken essentieel. Je merkt hier ook echt dat alle partijen de noodzaak en de urgentie zien om tot een vitale regio te komen: een regio waar je blijft, waar je graag wil zijn. Daar willen we met z’n allen aan werken.’

Vertrouwen

Hoe hebben al die partijen in zo’n korte tijd vertrouwen in de Regiodeal gekregen? Boerema: ‘Veel partijen kenden elkaar dus al. Het afgelopen jaar hebben we daar bovendien sterk in geïnvesteerd. Vanuit onze projectorganisatie hebben we twee kennismakelaars aangesteld. Zij leggen contacten met het bedrijfsleven en kijken welke kennis zij nodig hebben. Door die gesprekken is al snel veel vertrouwen ontstaan.’

Kennis delen

Een aansprekend voorbeeld is volgens Boerema een voormalige klimhal in Dokkum, waar een testlocatie voor innovatieve bouwmateralen wordt gerealiseerd. ‘Er worden daar allerlei nieuwe producten voor industrieel en circulair bouwen gedemonstreerd. Veel ondernemers hadden vroeger de neiging hun kennis vooral voor zichzelf te houden. Het mooie is dat je nu ziet dat zij, mede door zo’n testlocatie, hun kennis graag willen delen met collega-ondernemers.’

Gemeenteoverstijgend

Alle partijen zijn zich dus terdege bewust van de noodzaak tot samenwerken. En dat moet ook wel, vindt Boerema. ‘Als je het als gemeente alleen zou moeten doen, heb je gewoon onvoldoende body. Je bent niet slagvaardig genoeg. Alleen door het samen te doen, kunnen we straks een vitale regio worden.’ Dat is ook de les die andere regio’s hieruit kunnen trekken, meent hij. ‘Als wethouder heb je vaak toch je eigen gemeentebril op; je kijkt vooral naar het belang voor je eigen gemeente. Maar het is juist belangrijk om ook gemeenteoverstijgend te denken. Regionale samenwerking leidt tot meer economische groei, zo is uit onderzoek gebleken. Niet meer specifiek naar je eigen gemeente kijken dus, maar echt breed, naar een grotere regio. Dan heb je immers veel meer ingangen en kun je daadwerkelijk iets bereiken.’

Meer lezen over de Regiodeal Noordoost Fryslân?

Bekijk de projectpagina van de Regiodeal

Lees ook ons eerdere blog ‘Regiodeal? Samenwerking is de sleutel!